Ik ben ff met vakantie t/m 25 september! Orders kun je doen, maar verwerk ik dan na deze periode :)

Wijnvakantie V - Luxemburg / Mosel

Deel 5 - Ik ben op op vakantie in de buurt van de grens van Luxemburg en Duitsland, precies bij de rivier de Mosel (Moesel kan ook). Wat viel daar te zien?

WIJNVAKANTIE

Tom

9/25/20267 min lezen

Mosel

In Luxemburg aan de rivier, dronk ik een glaasje elk kwartier

Ik ben net terug van weer een mooie wijnvakantie! En we tellen gewoon door naar blog nummer vijf. Eerder dit jaar was ik namelijk al op wijnvakantie in Frankrijk. Ik schreef toen reeds vier blogs over de wijngebieden waar ik was: Reims, Epernay, Loire en Bourgogne.

Vandaag ben ik teruggekomen van wijnvakantie in Duitsland/Luxemburg. Ik zat eerst bij een schattige BnB aan de Mosel, precies bij de grens van Duitsland en Luxemburg. Daarna waren we iets meer landinwaarts bij Limburg an der Lahn (nee niet "Geert Wilders' Limburg", maar die andere!). Bij de Mosel-regio had ik me van tevoren ingesteld om wijnen te proeven, te kopen en mee te nemen. Ennnn.. dat is gelukt! Ja toch! Zie onderaan wat ik heb gekocht.

Op de foto hier links zie je de oever van de Mosel vanuit de Luxemburgse zijde. Wat een bizar verschil met de andere kant van de oever. Het Duitse deel is armoedig, slecht onderhouden en ziet er niet fraai uit. Beetje DDR-vibes. We zaten in het gehuchtje Langsur. Aan de overzijde was Luxemburg. Wat een groot verschil! In Luxemburg is alles netjes en goed onderhouden. En de accijns op benzine en alcohol is ook lager. Even lekker tanken (en natuurlijk wijn kopen). Luxemburg zelf is qua prijs een beetje te vergelijken met Nederlandse prijzen. En de wijnen zijn echt goed betaalbaar door de lage accijns. Het is wat dat betreft niet zoals Zwitserland.

Je rijdt erg makkelijk de grens over en je bent meteen in het Luxemburgse deel van de wijnstreek de Mosel. Dit staat met name bekend om Riesling, Gewürztraminer, Pinot Blanc (Weissburgunder) en - Gris (Grauburgunder). Je hebt ook nog wat Müller-Thurgau, Chardonnay en aan de Luxemburgse zijde wat Auxerrois. Dat is een relatief onbekend druivenras waar ze toevallig in Nederland veel mee experimenteren.

Maar ik moet wel zeggen dat Riesling daar met kop en schouders bovenuit steekt qua bekendheid. Ze maken in de Mosel als wijnstreek met name witte wijn (een beetje zoet maar voornamelijk droog). Ook een beetje rood en soms nog wat andere dingen zoals Rosé. Als ze rood maken is het bijna altijd Pinot Noir. In Duitsland noemen ze deze ook wel Spätburgunder. Mousserend kom je ook wel tegen. Maar je kunt gerust zeggen: Mosel = Wit = Riesling. Dat is gewoon het gros van de wijnen. En wat is dit lekker zeg!! Spatzuiver. Mooi in de zuren! Pohhh, zo horen ze te smaken!

Luxemburgse wijn

Precies bij dat gekke uitsteekseltje boven Wasserbillig zit het dorpje waar we verbleven. De rivier is de grens tussen Luxemburg en Duitsland! Omdat ik Duitse Mosel goed ken, wilde ik voornamelijk de focus leggen op het verkennen van Luxemburgse Mosel-wijn. Kijken wat het verschil is! En of de kwaliteit ook zo hoog is. En dat was het, want de wijnen die ik heb geproefd waren echt van hoge kwaliteit. Lekker zeg. Ik was alweer vergeten hoe ontzettend mooi dit kan zijn.

Ik heb de meeste wijnen gekocht bij Bernard-Massard. Een bekend huis wat al meer dan honderd jaar bestaat (1921): een familiebedrijf uit Grevenmacher, Luxemburg. Hun specialiteit is Riesling, Pinot Blanc, - Gris en Crémant de Luxembourg. Het is een professioneel en groot huis met veel keuze. Je kon bijvoorbeeld Rieslings kopen in een blend van verschillende wijnvelden uit de buurt, of een single vineyard. Ze hadden ook wat experimentelere stijlen, daarover later meer. Château Schengen en Clos des Rochers vallen ook onder de paraplu van Bernard-Massard als huis. Soms kopen ze dus druiven in van andere boeren, en soms maken ze een wijn van één specifieke hectare van eigen druiven. Dan kun je natuurlijk makkelijk een andere naam geven aan die wijn en meerdere wijnen van verschillende kwaliteiten produceren.

Ik ben ook even langs gegaan bij Domaines Vinsmoselle. Zij zijn minder een wijnbedrijf, maar eigenlijk meer een lang-bestaande wijncoöperatie van verschillende wijnboeren (meer dan 150!). Daarmee is het meer een doorsnede van de Luxemburgse Moselwijn. Ze hebben verschillende ondergrond-types (terroirs) van de wijn, zoals kalkrijke en mergelrijke bodems voor de wijnstok. Dit kan echt een groot verschil geven tussen de wijn. Hier had ik helaas iets minder tijd, dus ik heb er slechts een aantal kunnen proeven.

Verder kent Luxemburg Premier Grand Cru als hoogste certificering. De meeste wijnen die ik heb gekocht waren van deze classicificatie. De prijzen in de winkels waren tussen de €7 en €100. De meeste die ik heb gekocht lagen rond de 20 euro per fles. Dan heb je al snel een toppertje! Een paar uitschieters van 50 euro gekocht, maar goed ik was er nou toch.

In vier categorieën heb ik wijn gekocht: wit, mousserend, zoet en experimenteel. Laat ik beginnen met wit.

Mousserend / Crémant de Luxembourg

Mousserend is ook heerlijk! Iedereen kent wel Crémant de Bourgogne of Crémant d'Alsace. Maar je hebt ook Crémant de Luxembourg. Allemaal Méthode Traditionelle, dus gemaakt met tweede flesvergisting (net zoals Champagne). Heerlijk droog en allemaal net even anders. Wijnhuis Bernard-Massard (waar Chateau Schengen en Clos des Rochers ook onder vallen) staat vooral bekend om hun mousserende wijnen. En dan moet je deze selectie hebben. Heel bijzonder. Dat wordt proosten!

Bijna alles is Riesling, behalve de rechter. Dat is Gewürztraminer. Die was heerlijk aromatisch. Alle wijnen van hierboven zijn niet voor de verkoop, maar gewoon voor mezelf! Als iedereen aan zichzelf denkt, wordt er aan iedereen gedacht. Lekker hoor. De tweede van rechts is een Riesling van oude stokken (Vieilles Vignes) van het Luxemburgse Domaines Vinsmoselle. Het had mooie strakke zuren met droppige/anijsachtige tonen. Heel subtiel en een mooie wijn. Voor 15 euro echt geen geld. De Clos des Rochers is een van de huizen die onder Bernard-Massard als producent valt. De Grevenmacher Fels Grand Premier Cru is een Single Vineyard en die was daardoor het meest prijzig. Is die daarom lekkerder? Nou niet per se lekkerder, maar van een geselecteerd perceel. De andere Rieslings zijn soms van ingekochte druiven van andere wijnboeren, of een blend van meerdere velden. Het beste wijnveld selecteren ze dan voor die ene fles en dat kost ietsjes meer. Best logisch!

Welke wijnen heb ik gekocht?

Luxemburgse Riesling (+1 Gewüztraminer)

Clos des Rochers is een merk van de familie die achter Bernard-Massard zit. Ze maken dus ook wijnen onder een andere naam dan Bernard-Massard. Dit zijn wijnen met lage opbrengsten en selectieve handpluk. Beide prototype's op de foto zijn bedoeld als wetenschappelijk experiment om te kijken wat hun kalkrijke bodem doet met de druivenrassen ter plekke in dat klimaat. Ze hebben Paul Krug ingehuurd (bekende naam) om alles te selecteren om dé ideale wijn te maken. Zo wist de wijnmaker me te vertellen dat als dit echt een groot succes is, ze dit breder willen gaan uitrollen. Hij legde het uit alsof "je aan de tekentafel de beste wijn ter wereld uittekent, en deze vervolgens probeert te maken".

Allereerst de Chardonnay. Hij is houtgerijpt, maar wel erg elegant, fris en mineralig. Het is experimenteel bedoeld, want Chardonnay verbouwen ze traditioneel gezien bijna niet in deze regio. En ze laten zelden wijnen uit deze regio ook flink houtrijpen. Eerder niet, of soms een beetje. De houtgerijpte boterige Chardonnay is hier eigenlijk een vreemde eend in de bijt! Die passen eerder in de VS of een ander zonovergoten wijnklimaat. Maar niet in de Mosel! Ze maken dus eigenlijk een wijntype die je in deze streek helemaal niet zou verwachten. Dat maakt hem heel bijzonder. De wijnmaker gaf aan dat hij even goed zou moeten rijpen als een Bourgogne Grand Cru, dus ik heb hier heel hoge verwachtingen van!

Dan de Pinot Noir. Ze beschrijven hem zelf als "research-wijn" met zeer lage opbrengst. De wijnmaker wist me te vertellen dat ze zochten naar een nieuwe manier van benaderen van Pinot Noir: op een kalkrijke bodem, met bewuste vinificatie zonder al te veel ingrepen. Ze hebben bodemprofielen onderzocht, geologische studies gedaan en hun perceel specifiek uitgekozen. Je zou het kunnen omschrijven als een wijn die voortkomt uit de wetenschap: alle variabelen die van invloed zijn op de smaak isoleren en beïnvloeden. We gaan deze op een geschikt moment opentrekken en nauwkeurig bestuderen!

Experimenteel

Zoet is mijn stijl. Links vind je Gewürztraminers van hetzelfde huis (Clos des Rochers). Heel mooi intens zoet en extreem aromatisch. Echt, dit moet je een keer geproefd hebben in je leven. Hier kun je mij voor wakker maken! Bij Domaines de Vinsmoselles heb ik ook een Pinot Gris en Gewürztraminer gekocht die zoet waren ("moelleux" geeft dat aan). Je hebt mooi "restzoet" en een extreem geconcentreerde smaak. Is het alleen zoet? Nee, zeker niet, want zoet zonder zuur is niet lekker. En dat maakt deze juist heel geschikt: hoog in het zoet en hoog in het zuur. Dat is de balans.

Landinwaarts in Duitsland heb ik natuurlijk een Riesling Beerenauslese en een Silvaner Eiswein gekocht. Silvaner is een typisch Duits druivenras. Het is wat zachter en minder uitgesproken dan Riesling. Eiswein is best een bijzonder sappie, want het wordt gemaakt van druiven die bevroren aan de wijnstok worden geoogst, traditioneel bij ongeveer −7 °C. Het water in de druif bevriest, waardoor bij het persen een zeer geconcentreerd sap ontstaat. Daardoor krijg je een zoete extreem geconcentreerde wijn, maar met relatief veel zuren. Dan krijg je een heel zoete maar ook zure smaak. Die combi is betoverend lekker. Ik zou zeggen, dat is gewoon een bucketlist-wijn!