Druivenrassen onthouden, of eerst regio's ontdekken?

Je drinkt wel eens wijn en je wil het verder ontdekken. Maar er is zoveel te kiezen. Waar moet je beginnen? Bijvoorbeeld eerst alleen maar wijnen uit de Elzas gaan drinken? Of bijvoorbeeld: "die ene Primitivo was lekker. Dan alleen maar Primitivo kopen?". Er is zoveel te kiezen dat je snel door de bomen het bos niet meer ziet. Ik adviseer je te beginnen met regio's verkennen. Dat zit zo. Veel wijnliefhebbers beginnen hun ontdekkingsreis juist andersom: met druivenrassen. Ze leren dat Chardonnay vol en boterig is, Pinot Noir een lichte rode wijn is, Primitivo fruitig en zoetig rood is en Sauvignon Blanc vaak fris is. Dat is een logisch beginpunt, maar het is ook een valkuil. Als je je alleen op druivenrassen richt, mis je misschien wel de belangrijkste factor die bepaalt hoe een wijn smaakt: de regio (of beter gezegd het klimaat van de regio). Een regio is namelijk veel homogener (meer van hetzelfde) dan een druivenras. Ik zal dat even uitleggen! Lees snel verder.

Neem Chardonnay als voorbeeld. Waarschijnlijk is er geen druif ter wereld die zulke uiteenlopende wijnen voortbrengt. Van eenvoudige supermarktwijnen van een paar euro tot enkele van de duurste witte wijnen ter wereld: allemaal gemaakt van hetzelfde druivenras. Ook geeft het wijnen die heel vol en "overdreven" zijn, maar ook wijnen die heel fris en sprankelend zijn. De ene Chardonnay is de andere niet. Je ziet direct welk probleem dit veroorzaakt. Want hoe kun je dan in godsnaam zeggen dat je Chardonnay wel of niet lekker vindt?

Ik denk dat dit zich het beste laat uitdrukken in het volgende voorbeeld. Denk bijvoorbeeld aan een boterige en houtgerijpte Chardonnay uit Californië, zoals die van Bernardus. Of de 19 Crimes bij de Albert Heijn. Een wijn met een extreme smaakintensiteit. Vergelijk die eens met een strakke Blanc de Blancs Champagne: allebei gemaakt van hetzelfde druivenras en ze lijken ze totaal niet op elkaar. Toch hebben druivenrassen wel degelijk gemeenschappelijke kenmerken. Lees hieronder verder.

Wat zegt druivenras, en wat zegt de regio?

Een druivenras geeft bepaalde eigenschappen mee aan een wijn. Chardonnay kan bijvoorbeeld tonen van appel, peer en perzik hebben en soms wat boterachtige aroma's geven. Maar de grootste verschillen ontstaan door de omgeving (regio, bodem en klimaat) waarin de druif groeit. Klimaat speelt daarbij een van de belangrijkste rollen. In een koel gebied behouden druiven meer zuren en ontstaan vaak frisse, strakke wijnen. In warmere gebieden ontwikkelen druiven meer suiker, wat resulteert in vollere smaken met meer suikers en zoetheid. Daarnaast heeft de bodem (terroir) natuurlijk ook veel invloed. Kalksteen, klei, leisteen, vulkanische grond of zand zorgen allemaal voor andere groeiomstandigheden. Samen met hoogte, zonuren, regenval en lokale wijntradities vormt dit een samenspel die van invloed is op de wijn. Daarnaast heb je nog invloeden van de wijnmaker, zoals houtrijping of andere rijpingsmogelijkheden.

Juist om deze redenen is het eigenlijk onzinnig om alleen naar het druivenras te kijken. Als iemand zegt: "Ik houd van Chardonnay", weet je nog verrassend weinig. Houdt die persoon van de frisse stijl van Chablis? Van de Italiaanse met bittertjes? Van een krachtige Californische Chardonnay? Of van een elegante Blanc de Blancs Champagne? Allemaal Chardonnay, allemaal diametraal anders. Mijn tip daarom:

Het is veel nuttiger is om regio's te verkennen

Probeer eens een gebied te verkennen. Koop meerdere wijnen uit een gebied, en kijk wat er gemeenschappelijk is. Je zal zien dat gebieden vaak meer met elkaar van doen hebben, dan druivenrassen. Neem bijv. Bourgogne. Daar kom je bijna alleen maar Chardonnay tegen, maar ook Pinot Noir. Na verloop van tijd krijg je een gevoel bij de stijl van die regio: de zuren, de mineraliteit, de elegantie en de balans die veel Bourgognewijnen kenmerken. Rood is licht en elegant qua stijl, en wit is fris, chique en klassiek. Natuurlijk is er verschil binnen de Bourgogne. Maar grosso modo hebben de wijnen wel een bepaalde basisstijl gemeenschappelijk. Het verschil binnen de Bourgogne is kleiner dan binnen één druivenras.

Verken dan een volgende regio. Misschien Piemonte in Italië, Rioja in Spanje, de Mosel in Duitsland of Marlborough in Nieuw-Zeeland. Elke regio vertelt zijn eigen verhaal en elke regio heeft gemeenschappelijke kenmerken. Na verloop van tijd begin je een gevoel te krijgen bij de regio.

Een eenvoudige manier om sneller te leren, is door notities bij te houden. Dat raad ik altijd aan. Gebruik een notitie-app op je telefoon of koop een klein schriftje. Noteer niet alleen de druif, maar vooral de regio, producent en wat je van de wijn vond. Veel mensen vinden dat lastig, maar dat hoeft niet. Hou 't simpel.

Schrijf bijvoorbeeld op:

• Toscane, Italië – Vernaccia – Wit: Fris en lekker

• Toscane, Italië - Montepulciano - Heerlijk, fruitig rood

• Toscane, Italië - Vermentino - Wit: Niet mijn ding
  

Na twintig of dertig wijnen ga je patronen herkennen. Je ontdekt welke regio's het beste aansluiten bij jouw smaak en leert veel sneller dan wanneer je alleen druivenrassen probeert te onthouden. Dus de volgende keer dat je een fles koopt, vraag jezelf niet alleen af welk druivenras erin zit. Vraag vooral waar de wijn vandaan komt. Grote kans dat die informatie je uiteindelijk veel meer vertelt over wat er in je glas zit!

Die fles links is over de top. Dat zie je meteen. Fijn dat het erbij staat ook. Je wordt bedankt.

Tom's Tips

Ik ben zelf ooit begonnen in Italië. De provincies waren (grof gezegd) vroeger aparte koninkrijken. Je zult zien dat de regio's dus grote verschillen onderling vertonen, maar binnen de regio kun je leuke overeenkomsten vinden. Het is makkelijk om in Toscane bijvoorbeeld te beginnen. Koop eens vijf wijnen uit Toscane, en probeer een gevoel bij de regio te krijgen. Dit is een toegankelijke regio, dus je zal niet snel misgrijpen. Koop wijnen rond de 10 euro (of meer) en vermijd het massa-wijn segment.

Je kunt daarna Puglia verkennen. Dat is Zuid-Italië. De wijnen zijn zonovergoten: laag in de zuren en hoog in het zoet. Een aparte stijl. Leuk om hier een gevoel bij te krijgen. Je kunt daarna bijvoorbeeld richting Piëmonte. Daar vind je rode wijnen van hoge kwaliteit, en elegante witte wijnen. Daarna kun je kijken of je wijnen uit Veneto kan kopen. Denk aan de Valpolicella. Drink er vijf, en je krijgt al een beter beeld. Als je oostelijker gaat, dan kom je uit bij Friuli. Een gebied met een meer "slavische" stijl van wijnmaken. Frisse witte wijnen die erg uniek zijn en vaak hoog in prijs/kwaliteit. Ook weer anders. Dan ga je naar het noorden richting Alto Adige/Südtirol. Je ziet de mengelmoes tussen de Italiaanse en Duitse cultuur. Bergwijnen met mooie zuren en totaal anders dan de rest.

Als je deze gebieden hebt gehad, heb je hopelijk een basisgevoel bij een paar gebieden. Neem daar de tijd voor. Ik ben in veel gebieden in Italië op vakantie geweest, en heb eigenlijk vooral daardoor een gevoel bij de gebieden! Daarna ben ik gaan "uitbreiden" naar andere regio's! Je moet ergens beginnen, ja toch?

Veel ontdekplezier!

Dit was 'm weer!

Ik ben heel erg benieuwd. Heb je er wat aan gehad?

Wijnexpert Tom Schlagwein

Slagwijn. Elke dag een feestje!

Nieuwsbrief

tom@slagwijn.nl

KVK 42058085

Snel naar:

Hulp nodig? Zin om onwijs te bellen?

© 2026. Zelf gebouwd, ja toch?